van strijdbijl naar vredespijp

Filosofisch stukje over wat er gebeurt als we alle vormen in twijfel trekken.

Als we alle bewijzen eens buiten beschouwing zouden laten, als we eens zelfstandig denken helemaal vanuit onszelf, als we zelfs onze eigen overtuigingen in twijfel durven trekken, als we verleden en toekomst laten voor wat het is, wat blijft het dan nog over?

Als we de ander, de voorwerpen, de gebeurtenissen, de gesprekken en het weer nu eens helemaal accepteren en onze innerlijke strijdbijl inruilen voor de spreekwoordelijke vredespijp, wat gebeurt er dan?

Als we alles, waaronder zelfs de grasveld vernielende mollen en sla vretende slakken zien als onze broeders en zusters, als een deel van onszelf omdat we eigenlijk allemaal ooit uit dezelfde materie ontstaan zijn, wie zijn dan?

Vredige, lieve, fijne mensen of… maakt het ons dan helemaal niets meer uit omdat we dan gewoon.. ZIJN?

Smultuin column augustus

Smultuin column van augustus. Is het een muis of een mol, hoe diep gaan wortels, de buit van een vos, wateroverlast en plantaardige verrassingen.

Column gepubliceerd in Smultuin augustus 2011

Ook in de maand juli gingen de dieren in mijn tuin door met hun bezigheden. Zo moest ik zelfs mijn plannen aanpassen omdat een bed met veel begroeiing helemaal vol zat met gangetjes. Als ik de melkdistels en het andere onkruid eruit trok, leek dat het hele gangenstelsel op z’n kop te zetten. Stel je voor dat daar ergens een nestje zit, die gun ik een rustige ‘jeugd’. Ondertussen ben ik flink gaan twijfelen of de sporen die veranderden van molshopen naar gaten, wel van mollen waren. Omdat internet mij geen uitsluitsel kon geven, maakte ik dankbaar gebruik van mijn grote bibliotheek abonnement waarbij ik maximaal 16 boeken tegelijk kan lenen. Zoveel boeken over dieren en hun sporen vond ik niet maar wel een stuk of vier die ik lekker doorgebladerd heb. Dankzij die boeken, die helaas ook geen precies dier als maker van de sporen kon aanwijzen, is mijn vermoeden dat er (ook) een muis of muizenfamilie actief is wel gegroeid. Kort daarop en vandaag ook weer vind ik weer mollensporen, een spoor waarbij in de grond duidelijk een gang gegraven is, heel ondiep net onder de aarde. Later sprak ik tuinster A. waarbij in haar tuin zo’n zelfde gang nog veel duidelijk zichtbaar is vanwege de kale grond. Dat is zeker weten van een mol. De andere sporen hou ik toch op een muis, wellicht een hele familie. Leerzaam is dit wel! Jammer dat geen enkele tuinder hier meer van weet te vertellen.

Mollenrit

Vandaag hoorde ik nog meer, verderop is een vos bezig geweest! Eerst wist ik niet wat ik hoorde maar nu ik het even door mijn gedachten heb laten gaan, herinner ik mij S. die in een dorpje hier in de buurt woont, wiens kippen door de vos waren gepakt. De vos in de bewuste volkstuin echter had een vogeltje verstopt, alleen de veertjes staken uit de grond. Ja, tuinster M. schrok natuurlijk goed toen ze de veren omhoog trok en het een dood vogeltje bleek te zijn. Tuinder J. heeft voor haar het vogeltje verderop  begraven, maar de vos kwam de volgende dag terug en weg was zijn vogeltje. Hij heeft een diep gat gegraven op zoek naar zijn buit. Dus als je een dood vogeltje vindt en vossensporen, laat het liggen want de vos haalt het de volgende dag op!

Blubber, even met modder en schep gespeeld 🙂

Er was nog meer te beleven afgelopen maand; zo hadden we na de droogte afgelopen week een wolkbreuk die menigeen zal blijven heugen. Ik ging kijken op mijn tuin en even zonk de moed mij in de schoenen want ik kon nergens meer normaal lopen de helft van de paden waren echt flinke plassen geworden, nog niet te spreken van de bedden die gelukkig nog meevielen. Voordeel is dat ik nu weet waar veel water problemen oplevert en waar het het langste droog blijft. Gelukkig is het water de afgelopen dagen vrij snel weggezakt en hoewel ik vandaag wel natte knieën had, waren de plassen helemaal verdwenen. Toch heeft het me wel aan het denken gezet, hoe kan ik mijn tuin zo helpen dat deze een grote portie water prettig en snel de grond in kan laten gaan? Tuinder N. die bezig was de verstopte geulen vrij te maken zodat het water van het algemene graspad afgevoerd kon worden, vertelde dat er op het gehele volkstuinencomplex onder de laag “teeltaarde” een laag leem of klei ligt,  waarschijnlijk wel meer dan een meter hoog. Die is er ooit gelegd om de boel op te hogen. Als zo’n laag erg verdicht is kan dat natuurlijk problemen geven bij de afwatering. “Toevallig” leerde ik laatst dat winterrogge wortels heeft die wel tot anderhalve meter diep gaan. Die zorgen ervoor dat er in de diepere gronden ook lucht komt, wat de afwatering helpen. Ik al van plan winterrogge te zaaien binnenkort, nu heb ik een extra reden!

Afrikaantjes dus, de tomaten staan verderop

Nog een paar leuke verrassingen tot slot; de sla die door de droogte klein bleef, is eindelijk aan het groeien. Ik ontdekte dat er drie maïsplantjes het overleeft hebben, ze zijn nog erg klein maar wie weet… en ik ontdekte dat de uitgezette tomaten geen tomaten maar Afrikaantjes zijn. Was ik toch vergeten dat ik die ook nog gezaaid had…

Toen zag ik in mijn ooghoek iets bewegen…

Juli column voor tijdschrift Smultuin (www.smultuin.nl) waarin het vervolg van het mollenavontuur waarbij het beestje dat ik bezig zag mijn gedachten kon lezen, over slakken die welkom zijn, aangepikte aardbeien en omgepikte mais.

Deze column schreef ik voor het juli nummer (2011) van digitaal tijdschrift Smultuin.

De vorige keer schreef ik over de mol en hoe deze bezig was in mijn tuin. Dat ik als een van de weinige tuinders de mol welkom heet, de meeste tuinders hebben een hekel aan het beest. Zo was een oudere heer die moeilijk liep en klaagde dat het graspad oneffen was door de mollen. Ik kreeg een heleboel gedachten in mijn hoofd die ik zou kunnen uitspreken als reactie op de negativiteit van deze man, uiteindelijk bleef ik stil. Het deed me pijn deze man zo te horen. Tuurlijk snap ik dat het vervelend is over een oneffen pad te lopen als je slecht ter been bent, het deed me echter ook zeer hoe deze man de mol de schuld gaf. Want voorkomen doe je het niet, beter leren lopen of stoppen met klagen is makkelijker!

Ik eindigde de vorige keer met de opmerking dat ik wel getest zou worden of ik volhard in mijn standpunt rondom dieren die welkom zijn in mijn tuin. Nou, die test is geweest en nog steeds gaande. De aarbeien zijn “aangepikt”, gelukkig had ik er nog genoeg over voor mijzelf. De steeltjes van tweede portie mais is net als de eerste portie doorgepikt of geknaagd, geen maisplanten dus dit jaar. Eerder op onze tuin in 2009 was dit ook al een “probleem”, toen hebben we de planten wel groter gekregen door de jonge plantjes te beschermen met gaas. Helaas werden toen de nog onrijpe kolven alsnog aangevreten met als resultaat geen mais. Tegen andere tuinders zeg ik nu terwijl ik mijn schouders ophaal “ik eet toch zelden mais”.

Holletje in de buurt van het stokrozen-frambozen bed. Muis of mol?

Met mulchen ben ik ook her en der doorgegaan en inderdaad is de mol verder de tuin in binnengekomen. Hij maakte daarbij andere sporen dan eerst, geen hopen aarde maar gangetjes aan de oppervlakte. Kort geleden werd door iemand bevestigt dat ook deze sporen van de mol kunnen zijn. Deze gangetjes heb ik zelfs al helemaal aan de andere kant van de tuin gezien, hoewel de meeste sporen aan de voorkant zitten aan de bedden die overgaan in het algemene graspad. Zo lag een keer mijn tomatenbed helemaal overhoop en ook het bed met de stokrozen en frambozen is flink doorgewoeld. Daar is het spitten al gedaan!

Het stokrozen-frambozen bed, vlak voor de stokrozen hun bloemen openden.

Op een ochtend rond een uurtje of 10, toen de grote heg van de tuin tegenover nog flink schaduw wierp op het pad en een deel van het frambozen-stokrozen bed, mocht ik de mol bezig zien! Ik wilde eigenlijk op de fiets stappen om gereedschap te kopen bij het tuincentrum verderop toen ik in mijn ooghoek wat zag bewegen! Ik bleef direct stil staan, de mol was bezig in het grasrandje. Heel voorzichtig ben ik iets dichterbij gaan staan en toen was er het moment dat ik het hele diertje even zag, ik wist toen zeker dat het de mol was en geen muis of iets anders. Met een wonderlijk gevoel van verbazing en vreugde liep ik terug mijn tuin in en met een boog naar de andere kant, terwijl de mol ongestoord verder ging. Toen ben ik heel rustig op de grond gaan zitten en heb me toch genoten! Het voelde heel speciaal en wonderlijk dat ik dit mocht meemaken. Mijn gedachten kwamen tussendoor “wat als de overbuurvrouw er nu aankomt?” ik had nog geen antwoord kunnen bedenken of de mol schoot via een holletje door het gras naar de overkant, naar de tuin van de buurvrouw en verdween daar. Hoe is het toch mogelijk dat ik aan de overbuurvrouw denk en de mol direct daarheen gaat. Hij kan zeker gedachten lezen haha. Volgende keer zal ik heel veel liefdevolle gedachten denken en de mol bedanken voor zijn (of haar) aanwezigheid!

Wonder ochtenden op volkstuin De Eigen Wijsheid

Uitnodiging om te komen BeWonderen en VerWonderen tijdens vier Wonderochtenden, een activiteit op mijn Volkstuin De Eigen Wijsheid in Alkmaar, inclusief data voor juli en augustus 2011.

Vanmorgen werd ik wakker met het idee om mensen uit te nodigen op de tuin en hun te laten zien hoe mooi een tuin kan zijn als je haar zo veel mogelijk haar gang laat gaan.Het idee liet me niet meer los, daarom bij deze de uitnodiging om mee te doen aan de Wonder ochtenden op Volkstuin De Eigen Wijsheid!

Gele lupine in bloei

Wat we gaan doen: is horen (vogels, een kikker, een krekel), zien, voelen, ruiken en wie wil mag de planten aanraken en tegen ze praten. Kortom, we gaan ons verwonderen over de pracht en de overvloed van de natuur!

Spontaan opgekomen viooltjes

Hieronder alvast een paar voorlopige data, andere data of tijden zijn ook mogelijk.

Eerste datum: dinsdagochtend 12 juli vanaf 10 uur tijdens bladdag.
Tweede datum: maandag 18 juli vanaf 10 uur tijdens bloemdag.
Derde datum: maandag 1 augustus =geannuleerd=
Vrijdag 12 augustus =geannuleerd=

Kosten: helemaal niets
Meenemen: kleding aangepast aan het weer, water om te drinken en naar behoefte iets te knabbelen
Duur: van 10 tot 12 uur
Locatie: Alkmaar, om de hoek bij de Meent (Hoeverweg) goed bereikbaar met de bus
Aanmelden: danielleduurzaam@gmail.com of telefoon 072-562 92 81 (dagelijks tussen 9 en 20 uur)

De mol om de tuin leiden

Over hoe een mol voor mij de tuin omspit en ik dus als een van de weinige tuinders de mol welkom heet in mijn tuin!

Dit artikel schreef ik voor het juni nummer van online tijdschrift Smultuin.

Ze zeggen weleens dat je werkelijk alles kunt vinden op internet. Nou, degene die dat zegt mag voor mij een website vinden waarop staat hoe je mollen je tuin in lokt, in plaats van uit!

Ik vind het namelijk geweldig dat er een mol in de tuin zit, levende dieren en ecosystemen-in-opbouw in mijn tuin zijn nummer 1, de oogst is minder belangrijk. Een gazonnetje dat doorklieft kan worden heb ik niet en dat mooie stukje met Mariadistels en mulch van rabarberbladeren, ach, een bloemetje meer of minder maakt me niets uit.

De mol eet onder andere wormen en wormen zitten bij de planten waar het lekker vochtig is. Daarom wellicht dat “mijn” mol precies zijn gangen graaft langs het graspad en onder mijn gemulchde stuk tuin dat daar aan grenst. Toen ik dat ontdekte ging er een lampje bij mij branden. Als de wormen onder de mulch zitten dan mulch ik gewoon naar de andere kant van de tuin in de hoop dat de mol volgt. Want mijn blad- en koolbed en mijn vruchtgroentebed hebben erg harde grond, daar mag wel wat meer lucht bij. Hoe meer diertjes gangetjes graven hoe meer lucht er in de grond komt. Dan kan het water beter wegzakken en groeien de wortels lekker diep wat hopelijk ten goede komt aan de groei van de plant bovengronds. Dit is mijn idee over de mol die in mijn tuin van harte welkom is. Ik zei al eens in een gesprek met een andere tuinder “stuur de mollen maar naar mijn tuin” en nu lees ik toch online dat mollen heel territoriaal zijn. Dus het zal wel bij deze mol blijven. Ik las ook dat ze in mei-juni kleintjes krijgen dus ik wens de mol in mijn tuin veel familiegeluk toe. Ik zal niemand meer vertellen waar de ingang van het holletje zit want stel je voor dat iemand een anti-mollen maatregel neemt tijdens kraamtijd!

In de tuin zijn nog meer dieren die door vele tuinders als bedreigend ervaren worden. Neem de eenden en de vogels en misschien wel muizen die de maiszaadjes uit de grond graven nog voordat deze de kans kregen om te ontkiemen en de aardbeien die opgegeten worden op het moment dat ze rijp zijn. Ook zijn vele bessenstruiken weer omhult met netten. Dat zal ik zelf nooit doen, ik vind dat de dieren recht hebben op hun deel.

Omdat wij mensen dat stukje grond, of het nu een volkstuin of een achtertuin is, zien als ons eigendom, worden allerlei middelen aangegrepen om “ongedierte” van de tuin te weren. Of misschien is het territoriaal gedrag zoals vele dieren zelf ook vertonen? In plaats van ons territorium te markeren met een plasje of een krab aan een boom strooien we gif en zetten we vallen. Waarom eigenlijk? Wat gebeurt er met de mens als hij of zij dit jaar geen eigen aardbeien kan eten? In de winkel zijn ook heerlijke aardbeien te koop, het is geen kwestie van leven of dood. Dus het is een gevoelskwestie. Wordt ons iets afgepakt als ons eten door een dier wordt opgegeten? Wat wordt er afgepakt dan, onze trots, voelen we ons afgewezen of schamen we ons?

Mijn intentie is om de dieren welkom te heten en ook slakken en ander “ongedierte” zie ik graag kruipen, scharrelen en glijden. Als ik een worm tegenkom voel ik blijdschap en als ik een torretje zie kruipen blijf ik er even naar kijken. Tijdens vochtige periodes kijk ik extra uit waar ik loop om te voorkomen dat ik de slakken vertrap. Ik vraag me wel af hoe ik ga reageren als de eerste dieren mijn groentes aanvreten. Het is een mooie intentie die in de praktijk nog wel op de proef gesteld zal gaan worden!

Eerste keer kamperen ondanks regen geslaagd

Korte samenvatting over onze eerste keer kamperen en de plannen die hier uit voort komen.

Kamperen was leuk, ondanks de ontberingen als flink wat regenbuien, ander eten dat voor darmproblemen zorgde en natuurlijk onrustige nachten. Nu weer aan het zoeken naar overnachtingsmogelijkheden in Nederland in een ger/yurt. Kamperen is best goedkoop vergeleken alle andere vormen, nu snap ik dat die zunige Hollanders daar allemaal zo dol op zijn!

In de groep waar me mee kampeerden (van een ecodorp in wording) zijn er toevallig mensen die tenten wegdoen, we zijn nog net op tijd om uit te zoeken welke we voor niks willen overnemen.We hadden dit weekend al een leentent, alle andere spullen kwamen zeer goedkoop van de kringloop. We gaan zeker vaker kamperen en onze uitrusting aanvullen met een gasbrandertje of iets dergelijks zodat we onze eigen warme eten kunnen regelen.

Ook een klein tafeltje zou erg handig zijn en helaas waren de campingstoeltjes al uitverkocht dus volgend jaar vroeg in het seizoen de kringloop goed in de gaten houden. En dan is er een belangrijke wens: het moet (mag) allemaal in de bakfiets passen en op mijn fiets in de fietstassen. Ook voor de verdeling van het gewicht is het wellicht een oplossing om extra fietstassen te plaatsen op de bakfiets en een karretje achter mijn fiets, dan gaan we reizen per fiets!! Echt heel bijzonder dat ik hier voor open sta, mensen die mij van vroeger kennen zouden weleens zeer verrast kunnen zijn van deze ommezwaai want ik was altijd vanhet comfort van een echt bed en de luxe van een gewone keuken.

Dan is er nog 1 ding waar ik een oplossing voor zoek: onze kat Citrino. Laten we hem thuis, gaat hij uit logeren of zal hij zelfs meegaan als wij er weer op uit trekken? Zodra de kattenfluisteraar weer aan het werk is, zal ik haar vragen hoe Citrino erover denkt. En als iemand een kattenfluister cursus hier in de omgeving van Alkmaar weet (nee, geen Amsterdam graag) dan heb ik interesse!

Iedere Nederlander een stukje Moederland deel ll

Vervolg op de vorige blog over de mogelijkheid dat alle 7 miljoen gezinnen in Nederland een stuk Moederland van 1 hectare groot krijgen om zelfvoorzienend te gaan / kunnen / mogen leven. Zie ook http://wp.me/pOJ7t-2x

Heb je de vorige blog gemist, neem dan even de tijd om deze eerst te lezen Iedere Nederlander een stukje Moederland

Ekosofia verlaten
Inmiddels is het 10 maanden na de start van deze prachtige discussie. Er zijn bij ons een aantal dingen verandert waaronder het verlaten van Ekosofia, we hebben een initiatief hier in de buurt gevonden. Het beoogde terrein ligt op 20 minuten fietsen afstand tot ons huis, veel prettiger dan steeds naar Amsterdam te moeten reizen… Daarnaast voel ik veel meer verbinding met de omgeving en de mensen hier, waaronder veel oud-bekenden.

Kennismaking met een yurt
Ook wat betreft onze ideeën over wonen is er het een en ander aan het veranderen. Zo kwamen we door het locale ecodorp in oprichting terecht in een yurt of ger voor het houden van de bijeenkomsten. Wij vonden de sfeer binnenin tot onze eigen verbazing zeer aangenaam. Zo begon onze interesse in “simpel” wonen te groeien. Wij zijn eigenlijk mensen die nooit kamperen en altijd gaan voor de luxe van een “echt” bed. Onze vakanties bijvoorbeeld brachten we het liefste door in een huisje waar we konden slapen in een bed en onze eigen maaltijden bereiden, dit vanwege onze voorkeuren als biologisch en mijn specifieke wensen. Ik weleens een vakantie houden in een yurt, iets wat mogelijk is in Nederland gelukkig. Kunnen we het twee weken redden in een “tent” en wat zal die ervaring doen met onze ideeën rondom wonen?

Wonderlijke veranderingen
En nu gaan we, mede dankzij “ecodorp in oprichting” ook nog binnenkort kamperen! Ja de wonderen zijn er nog! Ook zijn we bezig allerlei overbodige spullen weg te doen wat de nodige inpandige en inwendige ruimte geeft. Kortom: dat wat we nodig hebben aan spullen en ruimte is aan het veranderen en nu kom ik op het punt van deze blog en dialoog. Wat we nodig hebben en hoe we de hectare in gaan delen is nu nog niet te zeggen vanwege de vele innerlijke en uiterlijke veranderingen momenteel. Ik heb er dan ook het volste vertrouwen in dat het zich op het moment zelf wel uitwijst.

Ieder Nederlands gezin een stukje Moederland is mogelijk!
In de vorige reacties gingen we ervan uit dat we de natuur in Nederland uitsloten wat betreft beschikbare hectares en daar wil ik even op terug komen. Want bestaande bossen maar ook bestaande wateren zouden als deels kunnen bijdragen aan die beschikbare hectares en het nodige werk kunnen verminderen. Er is namelijk al zoveel beschikbaar, dus laten we er gebruik van maken. Als we de oppervlakte van heel Nederland nemen, toch exclusief water want het is geen Anastasia om te wonen op water, hoeveel is er dan beschikbaar? Als we alle dorpen en steden terug geven aan de natuur, alle beton en plastic en dergelijks -in een tijdsperiode van een eeuw- gaan omvormen tot natuur, wat is er dan mogelijk? Dan gaan we er van uit dat iedereen die dit wil voldoende heeft aan de hectare zoals beschreven in de Anastasia boeken en wachten we met onze berekeningen van hoe we het gaan indelen totdat we een concreet stuk grond hebben. Zijn er in Nederland 7 miljoen hectares beschikbaar?

Eindelijk weer genoten!!

Waarvan ik zo geniet in de tuin, genieten is weer terug in mijn leven!!

Gisteren en vandaag heb ik, nadat ik de afgelopen weken weer terug gevallen was in een “oud patroon”, eindelijk weer kunnen genieten van de tuin. Van de bijen en hommels die zo blij zijn met de paar late paardenbloemen die in bloei staan, met de bossen bloeiende kamille en natuurlijk de gele mosterd en phacelia die de tuin zo heerlijk kleurrijk maken!

Het gezoem en de vlinders die de laatste dagen zich steeds vaker laten zien, ik kan er helemaal van genieten. Natuurlijk vergeet ik niet de heerlijke fluitriedels van de vele vogeltjes die ik -naar mijn blijdschap- steeds vaker in mijn tuin tref. Vandaag ging er ook 1 op een hoge stok zitten, “daar heeft hij een goed overzicht” dacht ik bij mezelf. Zelfs als ik vogeltjes zie opvliegen vanuit de bessenstruik ben ik blij. Ik ben geen eigen tuin met hoge opbrengsten gewend dus ik kan mijn eisen laag stellen en blij zijn met de (kleine) oogst.

Dat resultaat, dat wat de tuin mij brengt zit vooral in het kunnen genieten van de dierenwereld, al lijkt deze misschien klein en van weinig betekenis op nog geen 200m2 aarde. De blijdschap ook van de boontjes -tweede poging- die omhoog komen was groot en tegen de vogeltjes zei ik “voel je welkom en kom vooral terug”.

Overvloed en onvoorwaardelijke liefde, dat wil ik dagelijks ervaren. Mijn gevoel van overvloed vind ik door de rijkdom van de bessenstruiken  te delen met de prachtige vogeltjes die -onvoorwaardelijk- hun prachtige liederen zingen. Liederen waarvoor ik vaak even mijn werk pauzeer en mijn hoofd ophef om bewust en aandachtig te luisteren.

Zo makkelijk kan -al is het maar even- gelukkig voelen zijn!