Zonnepanelen zijn niet meer weg te denken uit Nederlandse wijken. Je ziet ze op steeds meer daken, van rijtjeshuizen tot boerderijen. Veel mensen denken er serieus over na, maar weten nog niet precies hoe het allemaal werkt. Wat kosten ze? Hoeveel stroom leveren ze op? En passen ze eigenlijk wel op jouw dak? In deze blog lees je de belangrijkste feiten op een rij, zonder ingewikkelde termen.
Hoe zonnepanelen stroom opwekken
Zonnecellen in een paneel zetten zonlicht om in elektriciteit. Dat gebeurt via het fotovoltaïsch effect: lichtdeeltjes raken elektronen los in het materiaal van de cel, waardoor er stroom ontstaat. Die stroom is gelijkstroom, maar je apparaten thuis werken op wisselstroom. Daarom zit er altijd een omvormer tussen. Die omvormer zorgt dat de opgewekte energie bruikbaar is in je huis. Heb je meer stroom dan je verbruikt, dan gaat het overschot terug het net op. Dat heet teruglevering. Je ontvangt daarvoor een vergoeding, maar die vergoeding verschilt per energieleverancier.
Afmetingen en vermogen van de panelen
De meeste standaard panelen hebben een afmeting van ongeveer 165 bij 99 centimeter. Grotere modellen zitten rond de 195 bij 100 centimeter. Het vermogen van een paneel wordt uitgedrukt in wattpiek, afgekort Wp. Een gemiddeld huishouden in Nederland heeft panelen nodig met een totaal vermogen tussen de 3.000 en 6.000 Wp. Dat zijn ruwweg 8 tot 16 panelen, afhankelijk van het type en de grootte. Op een dak van 30 vierkante meter passen doorgaans zo’n 10 tot 12 panelen. De oriëntatie van het dak speelt ook een grote rol. Een dak op het zuiden levert het meeste op, maar ook een oost of westgericht dak geeft nog een behoorlijk resultaat.
Kosten en terugverdientijd
De aanschafprijs van zonnepanelen is de afgelopen jaren flink gedaald. Voor een gemiddeld systeem van 10 panelen betaal je nu ergens tussen de 3.000 en 5.000 euro, inclusief montage en omvormer. De terugverdientijd ligt voor de meeste huishoudens tussen de 7 en 10 jaar. Dat hangt af van hoeveel stroom je zelf verbruikt, wat je betaalt voor energie en hoe goed je dak de zon vangt. Na die terugverdienperiode bespaar je puur op je energierekening. Panelen gaan gemiddeld 25 tot 30 jaar mee, dus de periode van gratis stroom is behoorlijk lang. In Nederland geldt geen btw op de installatie van zonnepanelen voor particulieren, wat de aanschaf goedkoper maakt.
Waar je op moet letten bij de aanschaf
Niet elk paneel is hetzelfde. Monokristallijne panelen hebben een hogere efficiëntie dan polykristallijne, wat betekent dat ze per oppervlakte meer stroom opwekken. Dat maakt ze interessant als je weinig dakvlak hebt. Kijk bij het vergelijken van offertes niet alleen naar de prijs, maar ook naar het garantiebewijs. De meeste fabrikanten geven 25 jaar productgarantie, wat inhoudt dat het paneel na die tijd nog minimaal 80 procent van zijn oorspronkelijke vermogen levert. Laat ook altijd een dakcheck uitvoeren voordat je begint. Niet elk dak is sterk genoeg voor de extra belasting of heeft de juiste staat voor een installatie die tientallen jaren meegaat. Een gecertificeerde installateur kan dat beoordelen.
Veelgestelde vragen
Hoeveel panelen heb ik nodig voor een gemiddeld huishouden?
Een gemiddeld huishouden in Nederland verbruikt ongeveer 2.800 kilowattuur per jaar. Om dat volledig op te wekken heb je doorgaans 8 tot 12 panelen nodig, afhankelijk van het vermogen per paneel en de ligging van je dak.
Werken zonnepanelen ook op bewolkte dagen?
Zonnepanelen werken ook bij bewolkt weer, maar leveren dan minder op. Ze reageren op daglicht, niet alleen op directe zonnestraling. Op een heldere zomerdag wekken ze het meeste stroom op, maar ook in de herfst en winter leveren ze nog energie.
Heb ik een vergunning nodig voor plaatsing op mijn dak?
In de meeste gevallen heb je geen vergunning nodig als je panelen op een schuindak plaatst dat niet zichtbaar is vanaf de openbare weg. Voor platte daken of monumentale panden gelden soms andere regels. Het is verstandig om dit van tevoren te controleren bij je gemeente.
Wat is een omvormer en hoe lang gaat die mee?
Een omvormer zet de gelijkstroom van de panelen om naar wisselstroom die je thuis kunt gebruiken. De meeste omvormers gaan 10 tot 15 jaar mee. Daarna moet je er mogelijk één aanschaffen, wat een extra kostenpost is om rekening mee te houden.
