Groene schoonmaak is niet meer weg te denken uit veel huishoudens. Steeds meer mensen kiezen bewust voor milieuvriendelijke manieren om hun huis, terras of tuin schoon te houden. Dat is begrijpelijk, want traditionele schoonmaakmiddelen bevatten vaak stoffen die slecht zijn voor het milieu en soms ook voor je gezondheid. Gelukkig zijn er veel natuurlijke alternatieven die prima werken, als je ze op de juiste manier gebruikt.
Natuurlijke middelen die je al in huis hebt
Baking soda, citroen, soda en azijn staan al jaren bekend als bewezen middelen voor een schone woning. Baking soda is een licht schuurmiddel dat goed werkt tegen vlekken in de badkamer of op aanrechtbladen. Citroensap verwijdert kalkaanslag en geeft een frisse geur. Soda is sterker dan baking soda en helpt goed bij het ontvetten van de keuken. Witte azijn lost kalk op en werkt goed in het sanitair. Door deze middelen slim te combineren met warm water, kom je een heel eind zonder flesjes vol chemicaliën. Let er wel op dat je azijn nooit mengt met soda of baking soda in de hoop een sterker middel te maken. Die stoffen neutraliseren elkaar juist, waardoor je minder bereikt.
Groene aanslag op het terras aanpakken
Op tegels, tuinpaden en opritten verschijnt regelmatig een groene laag van algen of mos. Veel mensen grijpen dan naar schoonmaakazijn, maar daar zitten haken en ogen aan. Schoonmaakazijn heeft geen officiële toelating als bestrijdingsmiddel voor buitengebruik. Het mag officieel niet worden gebruikt om groene aanslag op het terras of tuinpad te verwijderen, omdat azijn in hoge concentraties schadelijk kan zijn voor de bodem en omliggende planten. Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu heeft de risico’s van azijn bij het bestrijden van onkruid en groene aanslag onderzocht en concludeert dat het gebruik ervan niet zonder gevaar is. Een veilig alternatief is een borstel met warm water en een toegelaten terrasreiniger op plantaardige basis. Ook stomen met een hogedrukreiniger werkt goed, zonder dat je chemische middelen nodig hebt.
Milieuvriendelijk schoonmaken in de praktijk
Duurzaam schoonmaken gaat verder dan alleen de keuze voor het juiste middel. Het begint bij bewust omgaan met water en het gebruik van goede materialen. Microvezeldoekjes vangen vuil en bacteriën op zonder dat je er zeep bij nodig hebt. Ze zijn wasbaar en gaan lang mee, wat ook afvalvermindering oplevert. Verder helpt het om verpakkingen te kiezen die navulbaar zijn of gemaakt van gerecycled materiaal. Sommige merken bieden geconcentreerde schoonmaakproducten aan die je zelf aanlengt met water. Daarmee verbruik je veel minder plastic. Als je etiket leest, let dan op keurmerken zoals het EU Ecolabel of het Milieukeur. Die geven aan dat een product aan strenge milieueisen voldoet, ook wat betreft afbreekbaarheid.
Wat je beter kunt vermijden
Niet alles wat van nature bestaat, is automatisch veilig of milieuvriendelijk. Bleekwater, ook wel chloor genoemd, is een stof die veel mensen gebruiken voor het schoonmaken van toiletten en badkamers, maar het is schadelijk voor waterleven en irriteert de luchtwegen. Producten met microplastics, zoals sommige schuurmiddelen, vervuilen het water en breken nauwelijks af. Het is ook slim om te letten op parfumstoffen in schoonmaakmiddelen. Die zijn soms allergeen en kunnen de binnenluchtkwaliteit negatief beïnvloeden. Kies liever voor ongedempterde producten of producten met een natuurlijke geur op basis van etherische oliën. Met een beetje aandacht voor wat er in je schoonmaakmiddel zit, maak je snel betere keuzes voor jezelf en je omgeving.
Veelgestelde vragen
Is azijn veilig om buiten te gebruiken tegen groene aanslag?
Azijn lijkt een onschuldig middel, maar voor gebruik buiten op tegels of tuinpaden is het officieel niet toegestaan. Azijn in hoge concentraties kan de bodem aantasten en schadelijk zijn voor planten in de buurt. Voor het verwijderen van groene aanslag buiten kun je beter een plantaardige terrasreiniger gebruiken die daarvoor is goedgekeurd, of de aanslag mechanisch verwijderen met een borstel of hogedrukreiniger.
Werken natuurlijke schoonmaakmiddelen net zo goed als chemische?
Natuurlijke schoonmaakmiddelen werken goed voor de meeste alledaagse taken zoals het verwijderen van kalk, vet en vuil. Ze zijn alleen minder geschikt voor zware desinfectie, zoals na ziekte of bij ernstige schimmelvorming. In die gevallen is het soms nodig om een sterker middel te gebruiken, maar voor dagelijks onderhoud zijn baking soda, citroen en azijn prima alternatieven.
Hoe herken je een echt milieuvriendelijk schoonmaakmiddel?
Een betrouwbare manier om een milieuvriendelijk schoonmaakmiddel te herkennen is door te letten op officiële keurmerken, zoals het EU Ecolabel of het Nederlandse Milieukeur. Deze keurmerken worden alleen toegekend aan producten die voldoen aan strenge eisen op het gebied van afbreekbaarheid, verpakking en schadelijke stoffen. Let ook op of een product biologisch afbreekbaar is en geen microplastics of agressieve parfumstoffen bevat.
Zijn microvezeldoekjes echt duurzamer dan gewone doekjes?
Microvezeldoekjes zijn duurzamer omdat ze vele malen wasbaar zijn en lang meegaan. Ze reinigen zonder dat je er schoonmaakmiddel bij nodig hebt, wat de hoeveelheid chemische stoffen in het afvalwater vermindert. Let er wel op dat microvezeldoekjes bij het wassen kleine kunststofvezels kunnen vrijgeven. Gebruik daarom een wasmachine met een microplasticfilter als dat mogelijk is.
